... ...

Ataki terrorystyczne, katastrofy środków transportu publicznego i inne zdarzenia, które wiążą się z dużą liczbą ofiar, to tragedie będące ciężkim doświadczeniem zarówno dla bliskich, jak i dla wszystkich osób, których zawód wymaga działania bezpośrednio po wydarzeniu. Nie zawsze mogą oni uratować życie – wtedy pozostaje konieczność identyfikacji, która bywa trudna. Z pomocą  przychodzą  naukowcy, którzy w ramach projektu IDVICTIM opracowali narzędzie do ewidencjonowania ofiar katastrof i ich szczątków na polu operacyjnym oraz do szybkiej i bezbłędnej identyfikacji zwłok. 

Projekt IDVICTIM  o nazwie „Teleinformatyczny moduł wspomagania identyfikacji ofiar katastrof i ataków terrorystycznych” został  zrealizowany w latach 2019-2022  przez konsorcjum Wojskowej Akademii  Technicznej ( lider) i firmę KenBIT. Uzyskał  on dofinansowanie   Narodowego Centrum Badań i Narodowe Centrum Badań i Rozwoju w ramach programu na rzecz obronności i bezpieczeństwa państwa (DOB-BIO 10/05/03/2019.  

Jest to  kompleksowe narzędzie zgodne z międzynarodowymi standardami Interpolu, wzbogacone m.in. o elektroniczny system wprowadzania danych do formularzy dopasowanych do wytycznych Interpolu czy zbiór algorytmów wyszukiwania, porównywania i łączenia danych przedśmiernych i pośmiertnych antre mortem (AM) i post mortem (PM).

System skierowany jest do zespołów identyfikacji ofiar katastrof – DVI (ang. Disaster Victim Identification). Takie grupy powołane są m.in. w policji, żandarmerii i zajmują się szybkim ustalaniem, kto został poszkodowany w katastrofie. Identyfikacja osoby jest niezwykle istotna, a jej dokonanie wyłącznie na podstawie rzeczy osobistych jest niewystarczające.

W ramach projektu opracowano elektroniczny system obiegu dokumentów z autoryzacją do zasobów interesariuszy, którzy biorą udział w procedurze identyfikacji ofiar, wykorzystujący elektroniczne formularze AM i PM stosowane przez Interpol. Przeniesiono  bowiem  obecnie stosowane wersje  papierowe do formularzy elektronicznych. Ponadto zastosowano dwie wersje językowe: polską i angielską, dzięki czemu system jest uniwersalny.  - „ Jeszcze w fazie testowej IDVICTIM okazał się niezwykle wydajny. Przygotowaliśmy także aplikację mobilną, dzięki której korzystanie z naszego rozwiązania jest proste i wygodne – operator po prostu wyjmuje telefon, loguje się i zaczyna pracę” – mówi kierownik projektu i współtwórca rozwiązania dr hab. inż. Zbigniew Piotrowski, prof. WAT, z Wydziału Elektroniki WAT.

Obecnie powszechnie używa się dokumentów w formie papierowej i zapisów odręcznych. Dzięki użyciu w systemie z WAT barkodów, QR kodów i tagów RFID, czyli tagów radiowych oraz bramek RFID – radiowych bramek identyfikujących, praca zespołów DVI może być znacznie szybsza i efektywniejsza. Taki system ewidencji ułatwia późniejszy sprawny przepływ informacji. To tylko jedna z wielu korzyści stosowania IDVICTIM. Twórcy zaprojektowali też elektroniczny system obiegu identyfikatorów, dzięki któremu zespoły DVI zyskają pomoc w rozplanowaniu bramek RFID, a także będą mogły wydrukować QR kod, barkod czy tag RFID na specjalnej drukarce.

System umożliwia także porównanie formularzy elektronicznych AM (antre mortem) i PM  przez eksperta. To funkcja, która w znaczący sposób poprawia wydajność pracy i podnosi jej komfort. Zastosowanie w IDVICTIM  metod sztucznej inteligencji, która uczy się ze zdjęć, rozpoznaje m.in. twarze i wskazuje je operatorowi, sprawia, że obciążająca praca polegająca na porównaniu fotografii człowieka przed śmiercią i po śmierci, zostanie zautomatyzowana. Operator podejmie decyzję już na podstawie propozycji, które otrzyma od AI. Ostateczna identyfikacja obejmuje dane takie jak m.in. badania daktyloskopijne, badania DNA i odontologiczne.

System działa na zestandaryzowanych formularzach Interpolu, dzięki czemu może być wdrożony w policji właściwie natychmiast. Istotnym ułatwieniem dla operatorów DVI jest opracowany system bezprzewodowej łączności i replikacji danych w obszarach, gdzie nie ma dostępu do sieci Internet (np. w głęboko zalesionym lub górzystym terenie odległym od wszelkiej zabudowy) oraz zastosowanie metod sztucznej inteligencji do identyfikacji zwłok. Naukowcy zaproponowali system łączności WiFi, który działa autonomicznie. Anteny systemu łączności – stacje Wi-Fi oraz radiolinie – rozmieszcza się na masztach i podłącza serwer lokalny umożliwiający m.in. replikację danych z serwerem głównym w przypadku połączenia z siecią Internet. Taka konfiguracja architektury bezprzewodowej umożliwia podtrzymanie łączności WiFi na polu operacyjnym z terminalami i aplikacją mobilną w przypadku braku dostępu do internetu czy systemów radiowych. Ten własny zestaw łączności jest także łatwy do przewożenia i rozmieszczania. Pozwala on na płynną pracę i umożliwia stały dostęp do informacji dotyczących na przykład weryfikacji postępu prac zespołów DVI.

Bardzo ważną cechą IDVICTIM jest elektroniczne ewidencjonowanie interesariuszy w systemie. Oznacza to, że można swobodnie zdefiniować, kto i w jakim zakresie bierze udział w danej akcji. Ułatwia to pracę wszystkim zaangażowanym w operację i umożliwia śledzenie postępów w identyfikacji.  Potencjalnym odbiorcą systemu jest Policja.